هخامنشيان

کاخ هدیش
 

کاخ هدیش سالها کاخ خشیارشا نامیده می شد ولی در سال 1979 علیرضا شاپور شهبازی در طي كاوشهاي باستان شناسي بر بالای چتر خشیارشا در جرزی در گوشه شمال شرقی نوشته ای پیدا کرد که نام داریوش شاه در آن درج شده بود و این ثابت کرد این کاخ در دوران فرمانروايي داریوش شروع به ساخت شده و خشیارشا آنرا به اتمام رسانده است. این کاخ 55*40 متر وسعت دارد

 

پلکان غربی سالم مانده و پلکان شرقی در سال 1357 بازسازی شده است. تالار مرکزی کاخ با 36 ستون در جنوب حیاط بزرگ آن قرار دارد. این حیاط توسط ایوان 12 ستونی به تالار راه دارد. در شرق و غرب تالار اتاقهایی قرار دارد و رو به جنوب یک ایوان دیگر نيز ديده مي شود كه به سمت حرمسرا ديد دارد. سنگهای این کاخ زیاد استوار نبوده و در آتش بازي شاه مقدونی از بین رفته

 

از شمال به جنوب راه آب بزرگی درون کاخ قرار دارد. این راه آب سر پوشیده است و در نقطه ای درون تالار اصلی روی آن گشوده شده است. از آنجا که باد همیشه از جنوب به شمال می وزد و جنوب کاخ هدیش باز است و از کاخهای جنوبی تر بالاتر است بادی که از حفره وسط تالار بیرون می آمده باد خنک بوده و این سیستم نقش یک کولر طبیعی را بازی می کرده است

 

مانند اکثر کاخهای دیگر تخت جمشید نقوش و کتیبه های زیادی در درگاههای این کاخ وجود دارد و آنها به خشیارشا تعلق دارند

اطلس تاريخ ايران