صفحه اصلی
 
تپه نوشیجان -استقرار ماد هخامنشی و اشكانی
 

 

ارگ نوشیجان از آثار منسوب به اوایل دوره مادی است و در ده كیلومتری شمال ملایر قرار دارد. بررسیهای باستان شناسی، زندگی در سه دوره مادی، هخامنشی و اشكانی را در این منطقه نشان میدهد. زندگی در دوره مادی، در نیمه دوم قرن هشت پیش از میلاد تا نیمه اول قرن شش پیش از میلاد ازبقیه دوران شاخص تر بوده است. آثار معماری مادی در این منطقه عبارتند از بنای موسوم به اولین آتشكده، تالار ستوندار آپادانا، معبد مركزی، اتاقها و انبارها، تونل و حصار.


تاقهای هلالی و پوشش سقف به صورت گهواره ای، استفاده از مقرنس در تزیین بنا و وجود تالار ستوندار جزو اولین نمونه های مشابه در فلات ایران است. همچنین وجود تكه های متفاوت نقره نشان از ظهور كاربرد سكه دارد. گنجینه سیمین نوشیجان را در زیر یك آجر كار گذاشته بود و این روش مخفی كردن گنجینه نشان از یك حمله غیر منتظره به تپه دارد. این گنجینه شامل 200 قطعه نقره ای بود كه اشیایی مانند مهره حلقه و گوشواره با آنها ساخته بودند. مهره های نقره ای شبیه اشیای مكشوفه در زیویه و مارلیك هستند و یك سری مهره های خاص مارپیچی نوشیجان نیز شبیه اشیای هزاره دوم و سوم تپه حصار است.


اولین آتشكده محصور در فضای بسته كه تاكنون كشف شده در این تپه مشاهده شده است كه در جبهه جنوبی محراب و آتشدان داشته است. بعدها تالار ستوندار را بر روی آن ساخته اند و آتشكده دیگری را به جای آن ساخته اند. مشخص نیست چرا پس از متروك شدن آتشكده دوم آنرا با سنگ لاشه پر كرده اند! سنگها از تونلی بیرون آمده كه از زیر تالار آپادانا و آتشكده اولی میگذرد. درون معبد اصلی پنجره های كور دیده میشود. مادها این نوع پنجره نماها را از اورارتوییان گرفته اند و در بنای مشهور كعبه زرتشت هخامنشی نیز این پنجره ها دیده میشوند. در برخی اتاقهای انبار سقف را با خشت به صورت هلالی و ضربی ساخته اند. چنین سقفهایی در این دوره تاریخی بسیار جالب است.

 
 

تصاویر نوشیجان


تصاویر پروین فخاری نیا

تپه نوشیجان

تپه نوشیجان

قطعات نقره سافت شده از نوشیجان- این نوع نقره پیش از رواج سکه استفاده می شد

wordpress themes نوشیجان

اطلس تاریخ ایران